तनुजाच्या बोटांवर नेहमी रंग लागलेले असायचे.
कधी निळा, कधी लाल, कधी पिवळा.
लोक म्हणायचे, “अगं, तू चित्र रंगवतेस की जग रंगवतेस?”
ती हसत म्हणायची,
“मी माझं जग रंगवते – रोज नव्या छटांनी.”
लहानपणापासून तिला चित्रकलेचं आकर्षण होतं.
पण समाजातल्या लोकांना वाटायचं, “हे सगळं छंदापुरतं बरं.”
वडील म्हणायचे, “कलेत पोट भरत नाही ग.”
पण तनुजाला ठाऊक होतं, कलेशिवाय तिचं मन जिवंत राहणार नाही.
ती दिवसातून दोन तास तरी चित्र काढायची.
भिंतीवर लावलेली तिची जुन्या कॅनव्हासची फ्रेम जणू तिच्या आत्म्याचा आरसा होती.
ती स्वतःला रंगांच्या माध्यमातून बोलू द्यायची
राग लाल, दु:ख राखाडी, स्वप्नं जांभळ्या रंगात, आणि आशा तेजस्वी पिवळ्या छटेत.
एक दिवस तिने ठरवलं “आता माझं जग फक्त मी रंगवेन.”
तिने छोटं स्टुडिओ उघडलं “रंग माझे.”
पहिल्या दिवशी फक्त दोन लोक आले.
दुसऱ्या दिवशी चार.
आणि हळूहळू तिच्या रंगांनी लोकांचं मन जिंकायला सुरुवात केली.
तिच्या चित्रांमध्ये स्त्रिया होत्या
कधी उडणाऱ्या, कधी शांत, कधी रडणाऱ्या पण डोळ्यांत तेज असणाऱ्या.
लोक म्हणू लागले,
“तनुजाची चित्रं बोलतात.”
एका दिवशी एका पत्रकाराने विचारलं,
“तुम्ही स्त्रियांना इतकं ठळकपणे का रंगवता?”
ती हसून म्हणाली,
“कारण स्त्री म्हणजे रंग.
जेव्हा ती रडते, तेव्हा निळा
जेव्हा ती उभी राहते, तेव्हा लाल
आणि जेव्हा ती जगते, तेव्हा ती इंद्रधनुष्य होते.”
काही महिन्यांनी तिच्या चित्रांचं प्रदर्शन भरलं.
लोकांनी गर्दी केली.
एका कोपऱ्यात तिचं एक मोठं चित्र होतं
“पंख” नावाचं.
त्यात एक स्त्री होती, अर्धी राखाडी, अर्धी रंगांनी न्हाऊन निघालेली.
चित्राखाली लिहिलं होतं
“रंग बाहेरच्या जगात नाहीत,
ते माझ्या आत्म्यात आहेत.”
लोक काही क्षण निःशब्द उभे राहिले.
तिच्या कलेनं लोकांना शिकवलं, सौंदर्य म्हणजे आकार नाही, आत्मा आहे.
त्या दिवशी ती हसत होती.
तिला जाणवलं,
“मी आता रंगवत नाही, मी जगतेय – माझ्या रंगांत.”
प्रत्येक स्त्रीच्या आयुष्यात रंग असतात
काही तेजस्वी, काही फिके, पण सर्व अर्थपूर्ण.
जी स्त्री आपल्या भावनांना, संघर्षांना आणि स्वप्नांना स्वतःच्या रंगात रंगवते,
तीच खरी कलाकार, तीच जीवंत चित्र.