लालपरीचा एक खास पैलू म्हणजे तिचे प्रवासी. शहरात प्रवास केला तर लोक शांत, आपापल्या मोबाईलमध्ये गुंग असे आढळतात. पण गावाकडच्या लालपरीत मात्र प्रवास म्हणजे एक छोटंसं जत्राघर! कुणी भाजीच्या टोपलीसह येतं, कुणी दूधाच्या कॅनसह, तर कुणी गावातल्या मोकळ्या जीवनाचा सुगंध घेऊन येतं. या सगळ्या माणसांमुळे लालपरीला एक वेगळंच, जीवंत रूप मिळतं.
बस थांबताच पहिल्यांदा चढतात त्या आजी-चुलती. हातात कापडी पिशवी, त्यात पोळी-भाजीचा डबा, चहा भरलेली बाटली आणि एखादा फडफडणारा रुमाल. बसच्या पायऱ्या चढताना त्यांची थोडी धडपड चालू असते, आणि इतर प्रवासी त्यांना हात देतात. लालपरी जणू त्यांची काळजी ओळखते आणि धडधडत्या इंजिनातही सौम्यता आणते.
गावातील काका तर एकदम वेगळी श्रेणी – खांद्यावर गमछा, हातात पाण्याची कळशी आणि डोक्यावरची टोपी वाकडी-तिकडी. जागा मिळाली की दोन्ही गुडघ्यांवर हात ठेवून शांत बसतात. पण जरा ओळखीचा कोणी मिळाला की सुरू होतात – “अरे, तुझं शेत कसं चाललंय?”, “पावसाचा भरोसा नाही गं बाई!”, “मुंबईला गेलेलं पोर कधी येतंय?” या गप्पा ऐकताना इतर प्रवाशांचंही मन हळूच त्यांच्या संवादात गुंततं.
शेतकरी महिला तर बसची शान. त्यांच्या हातातील पिशवीत कधी ताज्या भाज्या, कधी फुलगुच्छ, कधी कुठला पूजेसाठीचा सामान असतो. बस सुरू होताच त्या थोडंसं सावरत बसतात, पण त्यांच्या चेहऱ्यावर कायम समाधान असतं. जणू लालपरी त्यांच्या दिवसातला एक महत्वपूर्ण टप्पाच आहे.
कधी कधी तर एखादं कुटुंब वासरू किंवा बकऱ्यासहही चढतं. लालपरी अशा क्षणी अजूनच गावठी वाटू लागते. वासरूच्या घंटीचा हलकासा आवाज, बाजूला बसलेलं छोटं मूल तिच्याकडे टुकटुक पाहतं, आणि इतर प्रवासी हसत-हसत जागा हालवतात. हा नजारा पाहून शहरातले प्रवासीही थक्क होतात – “हीच खरी ग्रामीण हवा!” लालपरीही या सगळ्याला सहज स्वीकारते. जसं गाव स्वीकारतं, तसं बसही.
बसचं वातावरण रंगतदार होतं जेव्हा एखादा भजनमंडळ किंवा नाट्यसंघ चढतो. त्यांच्या हातात वाद्यं, तोंडात गाणी, आणि चेहऱ्यावर उत्साह. काहीतरी कार्यक्रमासाठी ते जात असतात, आणि बसमध्येच त्यांच्या छोट्याशा गप्पा, स्वर, आणि हसणे सुरू होतात. प्रवास आणखी रंगतो.
आणि मग येतात ते खास प्रवासी – ज्यांच्याकडे कुठलीही पिशवी नसते, पण गोष्टी मात्र भरपूर असतात. बसमध्ये कोणाशीही न बोलता राहणार नाहीत अशी माणसं. एखाद्याच्या पाठीमागे बसूनही त्यांना तितकंच बोलायचं असतं. त्यांचे किस्से, त्यांच्या आवाजातील निरागसता, आणि त्यांची बोलण्याची लय – या सगळ्यांनी बसमध्ये एक वेगळाच आनंद येतो.
गावठी लोकांचा प्रवास म्हणजे साधेपणाचा उत्सव. कुणी आपलं डब्यातलं जेवण शेअर करतं, कुणी पाण्याची बाटली समोरच्याला देतं, तर कुणी उतरायच्या ठिकाणी सोपं करायला चालकाला हाताने इशारा करतो. या छोट्या छोट्या गोष्टींनी लालपरी फक्त बस राहत नाही, ती एक जिवंत, हसरी, आणि प्रेमानं भरलेली दुनिया बनते.
अशा माणसांच्या सहवासात प्रवास कधी संपतच नाही असं वाटतं. उतरायची वेळ आली की मनात एक हलकीशी ओढ जाणवते – कारण गावठी सहप्रवासी म्हणजे फक्त माणसं नाहीत, ते प्रवासाला उब देणारे जीव आहेत. आणि ही उबच लालपरीला आपली बनवते.